تبلیغات
امام موسی كاظم علیه السلام - مفهوم قرآنی باب الحوائج
 
امام موسی كاظم علیه السلام
درباره وبلاگ


امام كاظم‏ علیه السلام: إیّاكَ أن تَمنَعَ فی طاعَةِ اللَّهِ فَتُنفِقُ مِثلَیهِ فی مَعصِیَةِ اللَّهِ؛
مبادا از خرج كردن در راه طاعت خدا خوددارى كنى، و آن‏گاه دو برابرش را در معصیت خدا خرج كنى.

مدیر وبلاگ : رحمان نجفی
نویسندگان
نظرسنجی
بیشترین علاقمندی شما در این وبسایت؟








مفهوم قرآنی باب الحوائج
نویسنده:صائب پورمنصوری
منبع:روزنامه کیهان
برای رسیدن به هر هدفی و پاسخ گویی به هر نیازی، راه های كوتاه و بلند و آسان و سختی وجود دارد. انسان به طور طبیعی و به حكم عقل می كوشد تا كوتاه ترین و آسان ترین راه را برگزیند و خود را به هدف و برآورد نیاز خویش برساند.از دیگر چیزهایی كه می بایست برای رسیدن به هدف فراهم كرد، ابزارهای مناسب و وسایلی است كه بتواند درراه رسیدن به آن كمك كند. انتخاب وسیله و ابزار مناسب نیز از مهم ترین اموری است كه می بایست گزینش شود؛ از این رو كسانی كه راه درستی را برنمی گزینند و یا در صدد انتخاب وسیله و ابزار مناسب برنمی آیند، یا به مقصد و هدف نمی رسند و یا درنهایت با سختی و هزینه بسیار به بخشی از هدف دست می یابند.قرآن با توجه به اهداف زندگی بشر كه رسیدن به كمال مطلق و سعادت مطلوب است، راه مستقیم و كوتاه و آسانی را به انسان نشان داده است كه از آن به صراط مستقیم یاد می كند. در مساله ابزارها و وسایل مناسب برای رسیدن به مقصد نیز وسایل و ابزارهایی را مشخص كرده است كه در این نوشتار به نحو اجمال دراین باره سخن گفته خواهد شد

اسباب و وسایل رسیدن به هدف

در آموزه هایی قرآنی جست و جوی وسایل مناسب به عنوان تكلیف و وظیفه مومنان بیان شده است و از همگان خواسته شده تا سبب و وسیله مناسبی بیابند. خداوند در این باره چنین دستور می دهد؛ ابتغوا الیه الوسیله؛ به سوی خدا وسیله بجویید. (مائده آیه 35 و نیز سوره اسراء آیه 57)
در داستان ذوالقرنین به مساله سبب و ابزار اشاره می شود و می فرماید ذوالقرنین با پیروی از سبب خود را به مغرب رساند و سپس با پیروی از سببی دیگر خود را به مشرق رساند و بر اقوام و مسایلی آگاهی یافت. آن گاه سبب دیگری را جست و با آن خود را به میان دو كوهی چون سد و دیواره بلند رساند (كهف آیات 84تا 93)
در این آیات سخن از به كارگیری اسباب خاصی برای رسیدن به مشرق و مغرب و دیواره سبب های دوگانه است. تكرار واژه سبب در این آیات خود نشان می دهد كه او برای رسیدن به هر هدف خاص، از وسیله و سبب خاصی پیروی كرده و آن را به كار گرفته است.

معنی و مفهوم سبب

واژه سبب به معنای وسیله ای است كه دو چیز را به هم مرتبط می كند و نوعی پیوند ایجاد می نماید. از این روست كه از رابطه میان دو چیز كه نوعی همبستگی علت ومعلولی میانشان وجود دارد، به سببیت یاد می كنند و می گویند كه این خورشید سبب روشنایی است و یا بیماری یرقان یا افزایش بلغم سبب زردی شده است. دراین جا به جهت نوعی پیوند كه میان دو چیز است از آن به سبب یاد شده است. از این رو تنها به وسایلی، می توان اطلاق سبب كرد كه ارتباط و پیوند میان دو چیز را پدید آورد.
بنابر این اگر خداوند از انسان می خواهد كه برای ارتباط با خدای یگانه و رسیدن به وی سبب و وسیله مناسب پیدا كند، منظور بهره گیری از وسایل و اسبابی است كه بتواند این پیوند را پدید یا تقویت كند.

وسیله میان خدا و انسان

در آموزه های قرآنی پیامبران و اولیای الهی به عنوان وسایل و اسباب میان زمین وآسمان و خدا و انسان معرفی شده اند در برخی از آیات از این سبب و وسیله به حبل الله (آل عمران آیه 103 و نیز 112) و یا عروه الوثقی (بقره آیه 256 و لقمان آیه 22) نیز یاد شده است.
حبل الله ریسمان الهی است كه میان انسان و خدا قرار می گیرد و پیوند و ارتباط میان آن دو را پدید می آورد و از آن جایی كه انسان در زندگی خود به ویژه در سختی ها و مصیبت ها و دشواری های مادی و معنوی به هر چیزی چنگ می اندازد تا خود را از بلا و مصیبت برهاند و به آرامش و آسایش برسد، خداوند از وی می خواهد كه درجست وجوی دستگیره، به دستگیره محكم الهی چنگ بزند كه در آیات و روایات دیگر از آن دستگیره، به قرآن و پیامبر (ع) و عترت پـاكش (ع) معنا و تفسیر شده است.
بر این اساس در آموزه های قرآنی كوتاهترین، آسان ترین و امن ترین راه، صراط مستقیمی است كه پیامبر می فرماید آن راه من است: هذا صراطی و بهترین و محكمترین ابزار و وسیله و سبب برای برآورد نیازها و رسیدن به مقصد نیز قرآن و اهل بیت(ع) می باشند. هركس به این ریسمان و حبل الله بیاویزد به خدا می رسد و همه نیازها و جوائج ایشان برآورده می شود. انی تاركم فیكم الثقلین كتاب الله و عترتی فان تمسكن بهما لن تضلوا ابدا؛ میان شما دوچیز گرانبها به جا می گذارم كه كتاب خدا و عترتم هستند پس اگر بدان بیاویزید هرگز گمراه نشوید.
این وسایل چنان كه گفته شد هرچند همگی نور یگانه و واحدی هستند ولی هریك از ویژگی های اختصاصی و برجسته ای برخوردار می باشند و چنان كه ذوالقرنین برای دستیابی به هر هدف و رسیدن به هر مقصدی از یك سبب خاص بهره گرفت، برای دستیابی و برآورد نیازهای انسانی هریك از ائمه طاهرین، از یك برجستگی خاصی برخوردار می باشند كه شخص می تواند با ارتباط و بهره مندی از این اسباب و وسایل و حبل الهی به هدف خاص خویش برسد و حوائج و نیازهایش را برآورده سازد. به سخن دیگر قرآن و عترت هرچند همگی از ویژگی های حبل الله و وسیله بودن برخوردار می باشند و انسان برای دستیابی به همه اهداف و برآوردن نیازهای خود می تواند به یكی از آنان تمسك كرده و به دستگیره محكم خدایی چنگ زند ولی هریك از ایشان برای رسیدن به مقصدی و یا برآورد حاجتی، كوتاهترین و آسانترین و بهترین به شمار می روند. از این روست كه برای هر كاری و یا هدفی می بایست به یكی چنگ انداخت و از یكی كمك و یاری خواست.

امام كاظم، باب الحوائج

درمیان وسایل و اسباب، خداوند بر روی زمین باب الحوائج اختصاص به برآورد نیازهای انسانی دارد. حضرت موسی بن جعفر الكاظم(ع) درمیان عترت طاهر(ع) از ویژگی خاصی برخوردار است كه وی را باب الحوائج ساخته است.باب درآیات قرآنی از درهای آسمانی است كه انسان از راه آن روزی می خورد. از این رو كسانی كه آیات خداوندی را تكذیب می كنند و استكبار می ورزند درهای آسمان به روی ایشان بسته می ماند تا از روزی های مادی و معنوی برخوردار گردند. (اعراف آیه 40)
از ابواب آسمان است كه آب ها نازل می شود و زمین سرسبز می شود و روزی های زمینی و زندگی می روید. (قمر آیه 11) هرگاه درهای آسمان به روی بندگان بازشود آن گاه انسان ها از زندگی خوشی برخوردار خواهند شد (نباء آیه19) برای بازشدن و فتح ابواب آسمان می بایست به آموزه های وحیانی عمل كرد و از دستورهای پیامبران وائمه(ع) پیروی نمود.
اما گاه درهای آسمانی خود، وسایل و اسباب الهی هستند كه حبل میان آسمان و زمین می گردند. امام كاظم(ع) یكی از این ابواب آسمانی است كه هر حاجتمندی می تواند با تمسك به ایشان و بهره گیری از این وسیله به آسمان در آید و از بركات آسمانی بهره مند گردد و نیازهایش را برآورده سازد.در زبان روایات حضرت كاظم(ع) به جهت ویژگی خاصی كه در وجود مباركشان می باشد به عنوان باب الحوائج شناخته شده اند و هركسی حاجت و نیازی دارد می تواند با بهره مندی از این باب الله به حاجت و نیازهایش برسد.آن حضرت در طول زندگی پربار خویش با آن كه بارها بازداشت و زندانی و شكنجه شد ولی با این همه به یاری مظلومان و نیازمندان می شتافت و در كمك به آنان برپایه سنت اجداد طاهرینش عمل می كرد. بارها اموال خویش را به مستمندان و نیازمند داد و حاجت ها و نیازهای مادی و معنوی ایشان را برآورده ساخت. اگر حضرت یوسف(ع) با زندانی هفت ساله كم یا بیشتر خویش، به علم حكمت خاص و تعبیر رویا دست یافت، فشارها و مصیبت هایی كه بر حضرت امام كاظم(ع) وارد شد وی را به مقام باب الحوائج رساند و اكنون نیز اهل عراق از شیعه و سنی به این بارگاه می شتابند و حاجت می جویند. آن بزرگوار هنوز هم درمیان شیعیان و اهل سنت عراق و سایر كشورها به عنوان باب الحوائج معروف می باشند و بسیاری از آن مقام شامخ بهره برده اند.

گذری كوتاه بر زندگی باب الحوائج

حضرت امام موسی بن جعفر(ع) روزیكشنبه هفتم صفر سال 128 قمری در روستای ابواء متولدشد. نام مادر آن حضرت، حمیده و پدر آن بزرگوار حضرت امام جعفر صادق(ع) است. آن حضرت دارای چندین كنیه بودند كه از میان آنها می توان به كاظم و باب الحوائج و عبد صالح اشاره كرد.امام كاظم(ع) درطریق زندگی و تربیت مومنان، همان راه و روش پدر را در پیش گرفت و محورهایی چون برنامه ریزی فكری، آگاهی عقیدتی و مبارزه با عقاید انحرافی را سرلوحه برنامه های خود قرار داد.آن امام همام با دلایل استوار، بر افكار الحادی می تاخت و منحرفان را به اشتباه راه و روششان آگاه می ساخت. پس از مدتی با آگاهی شیعیان از روش ایشان، جنبش فكری امام(ع) درخشندگی یافت و قدرت علمی آن حضرت دانشمندان را تحت الشعاع خود قرار داد. امام كاظم(ع) در حوزه عمل سیاسی نیز با مسائل برخورد می كردند و همین امر موجب می شد كه دستگاه جور در برابر امام (ع) موضع سختی اتخاذ نماید. آن حضرت در قبال دستگاه ظلم و ستم عباسی، موضع منفی در پیش گرفت و دستور داد تا شیعیان در دعاوی خصوصی و عمومی، شكایت به نزد حاكم جور نبرند و با قراردادن قاضی تحكیم و داوری، منازعات را فیصله دهند. اما دشمنی حكومت هارون الرشید زمانی با امام(ع) بیشتر شد كه یحیی برمكی دریافت امام (ع) به پایگاه های خود در همه نقاط كشورهای اسلامی نامه می نویسد و آنان را برضد حكومت بسیج می كند. بر اثر سعایت های بی دریغ برمكی، هارون امام را به زندان افكند و او را از شیعیانش جدا ساخت به طوری كه آن حضرت نزدیك به چهارده سال در زندان هارون بسر برد.
حضرت امام موسی كاظم(ع) عابدترین، زاهدترین، فقیه ترین و كریم ترین مردم زمان خود بود. نوع عبادت ایشان شهره عام و خاص بود به گونه ای كه آن حضرت از ترس خدا آن چنان می گریست كه تمام محاسن شریفش به اشك آمیخته می شد.آن حضرت، صابر، صالح، امین و كاظم لقب یافته بود و به خاطر تسلط بر نفس و فروبردن خشم، به كاظم مشهور گردید. سرانجام دستگاه حاكمه نتوانست حضور آن حضرت را تاب آورد. در این هنگام سندی بن شاهك، به دستور هارون الرشید، غذای آن حضرت را به سم آلوده كرد و امام (ع) از آن غذا خورد. حضرت پس از سه روز در 25 رجب سال 183 قمری، در زندان هارون الرشید عباسی، در سن 55 سالگی به شهادت رسید. مرقد شریفش دركاظمین، نزدیك بغداد، زیارتگاه شیفتگان حضرتش است.
فسلام علیه یوم ولد و یوم استشهد و یوم یبعث حیاً


نوع مطلب : مقالات، امام موسی کاظم علیه السلام، آموزه های اخلاقی و رفتاری، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
امکانات جانبی

سوره قرآن